Parowozownia w Skierniewicach - wrzesień 2023 roku.

część 2

 
min sk 15.jpgWchodzimy do parowozowni - na początek spalinowóz manewrowy Ls60-143. Wyprodukowany przez Zastal Zielona Góra w roku 1967 trafił do Centrostalu Warszawa, szczegółów służby brak. Od roku 2006 znajduje się w parowozowni Skierniewice. Jest sprawny (w roku 2014 nastąpiła wymiana instalacji elektrycznej i oświetlenia zewnętrznego) i od czasu do czasu jeździ sobie po torach parowozowni pomagając przy przetaczaniu taboru.min sk 16.jpgTraktorki Ls60 służyły do prac manewrowych na terenach zakładów przemysłowych bądź na niewielkich bocznicach kolejowych, gdzie ze względu na małe natężenie ruchu nieopłacalne było utrzymywanie dużej lokomotywy manewrowej. W latach 1961 - 1971 w zakładach FABLOK w Chrzanowie i Zastalu Zielona Góra wyprodukowano około 500 sztuk lokomotyw tego typu.
Niektóre szczegóły techniczne: masa - 16 ton, prędkość maksymalna - 11,5 km/h, układ osi B i przekładnia mechaniczna.
min sk 17.jpgNa tym samym torze co prezentowany wcześniej maluch Ls60 stoi coś o wiele większego - parowóz osobowy Ol49-4. Lokomotywy tej serii przeznaczone były do obsługi pociągów osobowych i lekkich pociągów pospiesznych. Miały zastąpić przedwojenne parowozy Ok1 i Ok22. Były budowane w latach 1951 - 1954 w Fabryce Lokomotyw im. Feliksa Dzierżyńskiego (niestety - w czasach PRL Pierwsza Fabryka Lokomotyw w Polsce nosiła imię tego sowieckiego skurwysyna) w Chrzanowie.min sk 18.jpgW czasie swojej czterdziestoletniej służby "Ol49-4" była prawdziwą obywatelką świata: pracowała m.in. w parowozowniach Kutno, Łódź Kaliska, Białystok i Ostrołęka a po wygaszeniu w roku 1991 znalazła się jako eksponat na terenie stacji wąskotorowej w Ełku. Od maja 2006 roku na emeryturze w Skierniewicach.
W komplecie z "Oleńką" czteroosiowy tender 25D49-61.
min sk 19.jpgPora na dwa pojazdy akumulatorowe - jeden duży a drugi całkiem niewielki. Ten mniejszy to lokomotywa elektryczna AEG 4184 - jedyna zachowana w Polsce, wyprodukowana w roku 1928 w fabryce Lokomotivfabrik Hennigsdorf w Berlinie dla cukrowni Witaszyce gdzie wykonywała lekką pracę manewrową. Baterie akumulatorów znajdują się w dwóch skrzyniach po obydwu stronach kabiny maszynisty i mają (a przynajmniej miały) pojemność 2 x 120 Ah zasilając dwa silniki trakcyjne napięciem 220V DC. Prace przy renowacji lokomotywki zaczęły się pod koniec XX wieku i trwały do lata 2014 roku. W tym czasie pojazd rozkręcono na drobne, dokładnie zakonserwowano i ponownie złożono. Końcowym wykonawcą (wymiana instalacji elektrycznej) i sponsorem finalizującym przywrócenie pojazdu do stanu używalności są Tramwaje Warszawskie. To nawet nie dziwi - wszak lokomotywka przypomina tramwaj. Posiada nawet dzwonek :)min sk 20.jpgDrugim bateryjnym unikatem na skalę ogólnopolską jest dwuczłonowy zespół pasażerski o napędzie akumulatorowym 090802 Ma systemu Wittfelda - układ osi 2A+A2. Ma ponad 100 lat - został zbudowany w roku 1913 w Waggonfabrik Görlitz. Pojazdy te były przeznaczone do obsługi linii bocznych gdzie ruch pasażerski był zbyt mały dla eksploatacji składów złożonych z parowozu i tradycyjnych wagonów. Jak widać Niemcy myśleli nad rozwiązaniem tego problemu już przed I wojną światową - myśmy borykali się z nim ponad pół wieku dłużej.
Wagony akumulatorowe nie były jednak rozwiązaniem idealnym. Zaletą były niskie koszty eksploatacji ponieważ energia elektryczna była wówczas tania pomimo braku fotowoltaiki i OZE - sroze. Istotnymi wadami były za to duża masa, ograniczony zasięg między ładowaniem ogniw, długi czas ich ładowania oraz wydzielanie się trujących oparów kwasu siarkowego z akumulatorów. Dlatego też ogniwa były umieszczone w skrzyniach poza przestrzenią pasażerską co dało pojazdom charakterystyczny wygląd. Jadąc przez zwrotnice musiały trochę chlupotać.
Po I wojnie na terenie Polski w gestii PKP znalazło się w sumie 20 dwuwagonowych zespołów. Jeździły one po lokalnych szlakach Pomorza i Wielkopolski. Te które przetrwały II wojnę pracowały w Polsce do końca lat 50-tych. Przebywający już na stałe w Skierniewicach a odbudowany ze stanu złomu w ZNTK Łapy "Wittfeld" Ma 090802 jest jedynym na świecie zachowanym pojazdem tego typu.
min sk 21.jpgDwuosiowa cysterna z budką hamulcowego Polskiej Nafty SA wybudowana (prawdopodobnie) w roku 1905. Dyrekcja Kolei Lwów, stacja macierzysta Drohobycz. Lata dwudzieste, lata trzydzieste :)min sk 22.jpgPochodząca z czasów obecnych tablica informuje że sponsorem odbudowy wagonu jest Dyrekcja Eksploatacji Cystern CPN.
min sk 23.jpgParowóz pospieszny Pd5-17 + tender 22D2. Produkcja niemiecka, ostatnia konstrukcja o układzie osi 2-2-0 przeznaczona do prowadzenia lekkich pociągów pospiesznych i ekspresowych. Po I wojnie światowej odrodzona Polska otrzymała 81 maszyn tego typu a wojnę nastepną przeżyło już tylko 37 sztuk. Ostatnia Pd47 zakończyła służbę w roku 1958 w Wągrowcu.min sk 24.jpgParowóz Pd5-17 (numer jest fikcyjny) to eksponat edukacyjny z wykrojami w tendrze, kotle i cylindrach dlatego przypomina preparat laboratoryjny. Nigdy nie był wciągnięty na stan PKP. Jest jedynym zachowanym parowozem tego typu na świecie a w tutejszej parowozowni bytuje od kwietnia 2010 roku. Wcześniej znajdował się na trawniku Technikum Kolejowego w Warszawie.
min sk 25.jpgDwuosiowy wagon osobowo - bagażowy typu Di czyli klasy 4. Został wybudowany w roku 1889 w Waggonfabrik Steinfurt Königsberg a więc liczy sobie 134 lata. Zacny wiek. Nie dziwi dach dyskretnie przyprószony siwizną :)min sk 26.jpgKonstrukcja tego typu wagonów pozwalała na ich szybką aranżację na kryty wagon towarowy, bagażowy lub bagażowo - pocztowy. Oświetlenie wagonu naftowe - teraz oczywiście go nie stosujemy. Co najwyżej możemy świecić przykładem.
min sk 27.jpgDwuosiowa platforma / węglarka do użytku na liniach lokalnych pochodząca z dwudziestolecia międzywojennego.min sk 28.jpgTrzyosiowy parowóz wąskotorowy "Las" 1984. Zbudowany w roku 1949 z przeznaczeniem na tor dojazdowy o szerokości 750 mm z Sierpowa Wąskotorowego (południowa część Krośniewickiej KD) do cukrowni Leśmierz. Jeszcze w latach 80-tych podczas kampanii cukrowniczych ruch panował tam spory. Trafił do parowozowni Skierniewice w roku 2000.
min sk 29.jpgParowóz tendrzak TKp 6042 "Śląsk". Układ osi 0-4-0. Maszyny te produkowane po II wojnie przeznaczone były do ciężkiej pracy manewrowej oraz do obsługi ruchu na kolejach przemysłowych Górnego Śląska.min sk 30.jpg6042 od roku 1962 pracował w KWK "Knurów" a później w innych zakładach wydobywczych GOP-u. Do tutejszej parowozowni przybył w roku 1995. Nie jest sprawny ale został poddany gruntownemu, wizualnemu liftingowi.
min sk 31.jpgParowóz tendrzak TKt48-39. Układ osi 1-4-1. Przedstawiciel bardzo zasłużonej dla polskiego, powojennego kolejnictwa serii. Osiołki nie biły rekordów prędkości i nie olśniewały wyśrubowanymi parametrami technicznymi, za to sprawdzały się na liniach podgórskich z uwagi na dobre wpisywanie się w łuki i tę samą prędkość konstrukcyjną w obu kierunkach jazdy.
TKt48-39 trafił do Skierniewic w roku 2004. Wcześniej pracował m.in. w lokomotywowniach Radom, Kłodzko Główne i Kamieniec Ząbkowicki. 23 maja 1998 roku prowadził pociąg specjalny z okazji I Ogólnopolskich Dni Władysława Reymonta - pamiętam :) z Łodzi Fabrycznej do Lipiec Reymontowskich.
min sk 32.jpgJeszcze jeden przedstawiciel całej plejady tutejszych eksponatów pracujących kiedyś w przemyśle albo na manewrach - tendrzak TKh 2949. Parowozy typu "Ferrum" o układzie osi 0-3-0 zostały zaprojektowane a później produkowane w Fabryce Lokomotyw w Chrzanowie - nie będę ponownie przytaczał patrona tej fabryki po II wojnie bo powoduje ona kurwicę. Maszyny te okazały się bardzo udaną i niezawodną konstrukcją i w latach 1946 - 1961 wyprodukowano 387 egzemplarzy na rynek krajowy oraz 90 na eksport.
TKh 2949 został wyprodukowany w roku 1952 dla Zakładów Górniczo - Hutniczych Sarbinów w Częstochowie i tam pracował przez całe swoje zawodowe życie. W roku 1994 trafił na emeryturę do Skierniewic.
min sk 33.jpgDwuosiowa lokomotywa spalinowa 409Da-734. Seria Ls180 była kontynuacją modeli wcześniejszych: Ls150 i Ls160 produkowaną w Zastalu Zielona Góra a później w myszkowskim Mystalu. W sumie powstało ponad 850 egzemplarzy tej lokomotywki szalejących później po bocznicach PKP (seria SM04) i torach zakładowych polskich fabryk.
409Da-734 pracowała w WZT w Warszawie. Była typem medialnym - woziła telewizory i kamery :)
min sk 34.jpgSpalinowy wagon rewizyjny utrzymania sieci trakcyjnej SR71-04. Serię tych pojazdów w ilości 24 sztuk wyprodukowano w ZNTK Lubań Śląski w latach 1974 - 1982. Do dziś część z nich jest eksploatowana przez PKP Energetyka.
min sk 35.jpgPrzed wyjściem z hali parowozowni natrafiamy na taki smaczek: na jednej z podpór hali jest umieszczone takie coś - w uproszczeniu dawny odpowiednik obecnego wskaźnika W25. Ale ten przypomina skrzynkę z szybką i jest fajniejszy bo podświetlany od środka i posiada żółtą, migającą lampkę (duma naszej motoryzacji czyli Syrenki miały z przodu takie kierunkowskazy) która jakby co zaczyna migać.

| część 1 | część 2 | część 3 |
Strona główna | Skierniewice | Mapa serwisu

Liczba gości na stronie od 15 czerwca 2026: 27
Data i czas poprzedniego wejścia: 12 lipca 2026 / 18:31
Średnia wejść dziennie: 1.35

Ostatnia modyfikacja strony: 23 czerwca 2026 2004 - 2026
© Paweł Niedomagała
All rights reserved.
Czas generowania strony: 0.083 sek